حقیقت همیشه آن نیست که پیش روی ماست

زنان قرارگاه اشرف در معرض خشونت سیستماتیک

آرمان شهری که رهبران فرقه مجاهدین در پی تبیین و تحقق عملی آن بودند ، بی نیاز از توصیف و فهم مبانی دموکراتیک و پایبندی به انگاره های عقلانیت انتقادی و تفکر مدرن بود ، و نشانگر اینکه به تاریخمندی همه ایده ها و خواسته های بشری باور ندارند و برای همه چیز ذات و سرشتی تغییر ناپذیر می شناسند به طوریکه مطلق انگاری در تفکر و رفتار سیاسی ، شاخص مهم و گریز ناپذیر آنان است.

رهبران فرقه ستیزه جو و خشونت طلب مجاهدین بر این باور نبودند که همه چیز در جوی زمان شسته و دگرگون می شود و عینیت یافتن ارزش های اجتماعی و انسانی چون آزادی ، دموکراسی ، حقوق بشر ، همبستگی ملی ، مدارا و تحمل دیگران بر پایه ی باور به عدم قطعیت در پدیده های انسانی و اجتماعی ، امکانپذیر و میسر خواهد شد.

متاسفانه فرقه مجاهدین با باور و اتکا به دگم های ساخته و پرداخته ذهن بیمار و زشت رهبر عقیدتی خویش و تابوهای ایدئولوژیک متعلق به دوران ماقبل مدرنیته ، هیچ تصویر و تصوری از جهان و انسان مدرن مطابق با واقعیت و نزدیک به حقیقت را متصور نشدند و به این امر مشهود و گزاره منطقی نپرداختند که اگر تابوها و دگم های ایدئولوژیک و مغایر با حقیقت و واقعیت در دوران انفجار اطلاعات و عصر تحولات دموکراتیک ، مورد نقادی ژرف و بازنگری اساسی قرار نگیرد ، مناسبات تشکیلاتی آنها همچون کف روی آب از هم می پاشد و از میان می رود.

خاطرات تلخ و سیاه و غمناک خانم مرضیه قرصی در رابطه با پوچی و سستی مناسبات درونی تشکیلات مجاهدین اذعان به واقعیتی آشکار است .

در حقیقت واکاوی و آنالیز هر آنچه که در لایه های زیرین مناسبات قرون وسطائی قرارگاه اشرف می گذرد ، رو به سیاهی و تاریکی ست که ثمره ای جز ناامیدی و از هم گسیختگی ذهنی و روانی برای افراد تشکیلاتی نداشته است.

خاطرات به نوعی سعی دارد نشان دهد ، رهبران فرقه مجاهدین با اتخاذ رفتارهای باسمه ای و آمرانه و ذهنیتی مطلق اندیش و تابوگرا در مواجهه با نیروهای تشکیلاتی ، به عمد و آگاهانه مناسباتی را پی میریزند که افراد فارغ از داشتن هر گونه " هویت مستقل " در مسیر اطاعت کورکورانه و سپس ناخواسته در عملیات انتحاری و تبهکارانه سر از پا نشناسند و لحظه ای درنگ نکنند. رهبران فرقه تروریستی مجاهدین در این توهم بیمارگونه بسر می بردند و می برند که با چنین سازوکار غیر دموکراتیک و غیر انسانی خواهند توانست آزادی را به چنگ بیاورند ، در حالیکه نمی خواستند درک کنند آرمان دموکراسی خواهی هدفی انسانی و اخلاقی ست که بر پایه ی روش های دموکراتیک حاصل خواهد شد و رفتار جنون آمیز تروریستی و بهره گیری نابخردانه از ستیزه جویی و خشونت طلبی محض ، ویرانگر مرزهای مدرن و انسانی ست و در نهایت خود ویرانگری را برای آنها به ارمغان خواهد آورد.

خانم مرضیه قرصی در خاطرات خویش نکات تکاندهنده ای را بازگو می کند ، ایشان در طی مدت ده سال اقامت در قرارگاه اشرف در شرایط و مقاطع گوناگون ، از نزدیک شاهد آلام و اندوه فراوان زنان مستقر در قرارگاه بود. بررسی موشکافانه و تاملی ژرف بر مشاهدات و گفته های خانم قرصی ما را به این نتیجه می رساند که مناسبات درونی مجاهدین رو به تاریکی دارد زیرا با شالوده های دموکراتیک و آزادی خواهانه به شکلی بنیادین و عمیق ناسازگار و ناهمخوان است. براستی رفتار خشونت آمیز دارو دسته مجاهدین در درون مناسبات و چه در خارج ازآن ، نشانه داشتن قدرت و اقتدار نیست که نشانه ضعف و اضمحلال تدریجی است.

نقش و جایگاه زن در مناسبات تشکیلاتی مجاهدین در نگاه خانم مرضیه قرصی نامطلوب و نا امیدکننده است و فضائی تیره و تار را به تصویر می کشد. زیرا زن از وضعیتی پارادوکسیکال برخوردار است ، هژمونی زنان ، فریبی

بیش نیست و زنان در تاروپود عنکبوتی مناسبات درون تشکیلاتی ، گرفتار نمادها و سمبل ها و شرایطی هستند که آزادی در آن معنا و مفهوم حقیقی خود را از دست داده است و زنان قادر به پی ریزی "هویت مستقل " خویش نیستند.

هراس از دست دادن " هویت زنانه " ، نقش و جایگاه " مادرانه " و نیز" تنهائی " زنان در مناسبات تشکیلاتی مجاهدین ، خیلی به چشم می آید.

سرکوب امیال عاطفی و جنسی ، عدم توجه به نیازهای مادرانه و احساسی زن و توانایی های زنانه از " زن تشکیلاتی " انسانی تک ساحتی و تک بعدی ساخته است.

اما خانم مرضیه قرصی در صفحات پایانی خاطرات خویش به رویدادها و تحولات به وقوع پیوسته در قرارگاه اشرف پرداخته اند که روایتگر نکات امید بخش نیز هست. ارائه فاکت های گوناگونی ازعاصی شدن زنان مستقر در قرارگاه اشرف علیه وضع موجود و مناسبات حاکم بر تشکیلات مجاهدین ، سیگنال و پالس های مثبتی ست که در فروپاشی حصارها و مرزهای زن ستیز و تحقیر آمیز فرقه مجاهدین در آینده نزدیک نقش بنیادین ایفا خواهند نمود.

ایشان در خاطرات خویش تصریح دارند ، بعد از جنگ دوم ( امریکا و عراق ) روند رو به رشد " جست و جوی خویش " از سوی زنان مستقر در قرارگاه اشرف واقعیتی ست که رهبران مجاهدین سعی وافر در لاپوشانی آن داشته و دارند ، اما روندی که در اشرف آغاز شده است حکایتگر درخوری ست ، که به نوعی تابوشکنی در بیان تجربه های حسی ، عاشقانه و انسانی راه می برد و به گفتن " ناگفته ها " و طغیان علیه وضع موجود می انجامد.

مشاهدات خانم قرصی از نشست ها ، کنش ها و واکنش ها ، چالش ها و درگیری های روز افزون زنان قرارگاه اشرف با مسئولین و فرماندهانشان بیانگر عاصی شدن آنان بر مناسبات قرون وسطائی و زن ستیز فرقه مجاهدین است که زن تشکیلاتی را در محدودیت های توصیف ناپذیر ، ملا آور و تنگ تشکیلاتی به ستوه آورده اند تا آنجائیکه منجر به ، میل به " گفتن ها " و "شکستن " سدها و حصارهای ذهنی و تشکیلاتی فرقه مجاهدین شده است.

با امید به رهایی همه زنان تحت سیطره فرقه ستیزه جوی رجوی و بازگشت شان به دنیای آزاد و کانون گرم خانواده

خاطرات خانم مرضیه قرصی عضو با سابقه فرقه تروریستی رجوی (قسمت اول)

من و همسرم در سال 73 در شهرستان میاندوآب با هم ازدواج کردیم آن موقع من نوزده سالم بود و با کلی آرزو با همسرم ازدواج کردم پس از یک سال پسرمان سعید به دنیا آمد هنگام ورودم به پایگاه مجاهدین در بغداد در سال 1376تا آن موقع هیچگونه شناختی از سازمان نداشتم ، اصلا آدمی سیاسی نبودم زیرا اقتضای سن من ایجاب نمی کرد که با عقاید و اندیشه های سیاسی و ایدئولوژیکی آشنا بشوم . همسرم «آرام گفتاری» که بعدها در عملیات تروریستی در تهران کشته شد نیز هوادار سازمان مجاهدین نبود . در مدتی که با او زندگی کردم احساسم این بود ، او گرایش خاص سیاسی یا ایدئولوژیکی به هیچ گروه یا جریان سیاسی ندارد و به خصوص در طول زندگی مشترکمان هیچ تمایل ذهنی و یا احساسی نسبت به سازمان مجاهدین از خود بروز نداد . همسرم یک فرد عادی بود و شغل خاصی هم نداشت و بیشتر به فروشندگی مشغول بود پس از اینکه در معامله ای چند فقره چک همسرم برگشت خورد و تحت تعقیب قضائی قرار گرفت چون شاکی خصوصی داشت مجبور شدیم مخفی بشویم و به مشهد فرار کنیم. همسرم مدتی در مشهد در یک نانوایی کار کرد و سپس به سنندج رفتیم و طی یک اتفاق ، گیر تورهای شکار سازمان در یکی از شهرهای کردستان افتادیم و سر انجام از طریق یک قاچاقچی وارد عراق شدیم . به این ترتیب رابط های مجاهدین، من و همسرم و نیز فرزندم سعید را با وعده گرفتن پناهندگی در یکی از کشورهای اروپایی به بغداد منتقل کردند. تاریخ ورود ما به پایگاه مجاهدین در بغداد اواخر فروردین ماه سال 1376 بود.

در بغداد نیروهای سازمان ما را تحویل گرفتند . در مقر سازمان در بغداد افرادی به نام های مستعار حشمت که ترک اهل ارومیه بود و چهل ساله به نظر می رسید و خانمی به نام مرضیه که بعدها خودش برایم گفت : هفده سال سابقه حضور در مناسبات سازمان را دارد. و اما او چند سال بعد در بمباران ( جنگ امریکا علیه عراق) کشته شد ، به اتفاق دو نفر دیگر که یکی زن و دیگری مرد بود ما را تحویل گرفتند .

ورود به مقر سازمان در بغداد

شب هنگام وقتی به مقر سازمان در بغداد رسیدیم مرا از همسرم «آرام» جدا کردند و ما را به اتاق های جداگانه بردند . برای مدتی تحت بازجویی قرار گرفتیم . حشمت از من بازجویی کرد . او گفت : در اینجا زندگانی نیست و ازدواج معنا ندارد و نمی توانی فرزند خود را در اینجا نگه داری . دستور تشکیلاتی است ، او افزود شما دو گزینه داری یا باید پسرت سعید را به هواداران سازمان در اروپا و یا آمریکا بسپاری ، یا اینکه به ایران بفرستیم . به او گفتم هیچوقت با سخن او موافقت نخواهم کرد و به هیچ وجه نیز مایل نیستم سعید را به ایران ببرید و از من دور کنید زیرا فرزندم فقط دو سال دارد . اما حشمت به راحتی می گفت : " تو نمیتوانی پسرت را پیش خودت نگه داری ." من در حین شنیدن سخنان حشمت به گریه افتادم او گفت تو تنها نیستی همه زنان سازمان از بچه هایشان جدا شدند و از فردی به نام مریم مثال زد که دخترش را اینجا آورده بود و سپس او نیز بچه اش را فرستاد به بیرون از عراق و به اروپا . اما من به این توجیهات مسخره حشمت گوش نمی کردم و از احساس مادرانه ام نسبت به سعید حرف می زدم. حشمت که مقاومت مرا دید و فهمید به این سادگی سعید را به آنها تحویل نخواهم داد. نوار ویدیوئی را برایم نشان داد که صحنه های جدا شدن زنان سازمان را از بچه هایشان نشان می داد. لحظاتی که خیلی غم انگیز بود و زنان سازمان مجبور بودند بنا به اوامر رهبران تشکیلات از فرزندانشان جدا شوند . عین این حرف ها را به همسرم نیز زده بودند و سوالاتی که از من می پرسیدند از آرام نیز پرسیده بودند . در یکی از روزها پس از اینکه حشمت و دوستانش خیلی پافشاری کردند و اصرار داشتند تا پسرم سعید را از من جدا کنند و مدام تاکید داشتند که اینجا زندگانی نیست و تو نمی توانی فرزندت را در اینجا نگه داری ، ناگهان احساس کردم سرم گیج رفت و حالم به هم خورد ، بی حال شدم و به زمین افتادم . چهار روزی که در مقر بودم مستمر گریه می کردم . آرام سعی داشت به من دلداری دهد او می گفت : " چرا گریه می کنی ؟ به او گفتم تو خودت خوب می دانی که اینها می خواهند سعید را از من جدا کنند ، من سعید را خیلی دوست دارم چرا مرا به این جور جاها آوردی ، من هیچوقت فکر نمی کردم در چنین فضایی گیر کنم و چنین اتفاقی بیفتد ، شما مرا به جایی آوردید که اختیار و آزادی نگهداری پسرم را نداشته باشم و آنها می خواهند هر طور شده است ما سه نفر را از هم جدا کنند . " آرام در واکنش گفت بالاخره این اتفاقی است که افتاده و ما دیگر نمی توانیم از اینجا خارج شویم و امکان تصمیم گیری از ما سلب شده است . او گفت هر کس به اینجا وارد شود در واقع گیر افتاده و به هیچوجه امکان خارج شدن را ندارد . آرام نیز به خاطر ناراحتی و اندوه من خیلی ناراحت بود زیرا می دانست که مقصر اوست . آرام خیلی غمگین بود و احساس می کرد به بن بست رسیده است .

شب ها ما را از مقر به هتلی سه طبقه در بغداد منتقل می کردند و آنجا می خوابیدیم . شب دوم در حالی که بسیار ناراحت بودم و حس می کردم در جای عجیب و غریبی خود و همسر و فرزندم گیر افتاده ایم . قادر نبودم شرایط و فضای خاص و غیر طبیعی آنجا را تحمل کنم به تراس هتل در طبقه سوم رفتم و قصد داشتم خودم را به پایین پرت کنم . قبل از آن که اقدام به خودکشی کنم به همسرم گفتم نمی خواهم این صحنه را ببینم که ما را از هم جدا کنند و من خودم را می کشم . اما آرام با التماس از من خواست تا خودم را کنترل کنم او نیز می دانست که خیلی اشتباه کرده که ما را به عراق آورده و فریب رابط های سازمان را خورده است . در واقع او نیز غافلگیر شده بود و هرگز تصور نمی کرد در چنین شرایط طاقت فرسا و وحشتناکی گیر کند همسرم به بن بست رسیده بود زیرا آرام برای فرار از دست طلبکاران و رهایی از بدهی و مشکلات مالی که در ایران داشت در این دام افتاده بود همسرم در اوایل ازدواجمان به لحاظ مالی در مضیقه و تنگنا قرار داشت او برای اینکه ما را از زندگی مرفه برخوردار کند فریب سازمان را خورد ، به خیال اینکه می تواند از طریق سازمان در یکی از کشورهای اروپایی پناهندگی بگیرد و سرنوشت خوبی برای ما تدارک ببیند ما را به عراق برد اما در مقر سازمان در بغداد بود که با نگاهش و رفتارش به من فهماند ، دچار اشتباهی فاحش شده است . همسرم در آن چند روزی که در مقر سازمان در بغداد بودیم ، مات و حیران در فکر فرو رفته بود و همانند پرنده ای بود که در قفسی گیر کرده و راه فراری نداشته باشد . سعید نیز بسیار بی قراری می کرد او مدام گریه می کرد در این دو سال هیچوقت چنین بیقراری نکرده بود . من میلی به غذا خوردن نداشتم ، اشتهای من کاملا کور شده بود . حتی نمی توانستم آب بخورم ، تا سه روز قطره ای آب نخوردم واقعا شوکه شده بودم ، مدام گریه می کردم تا آنجائیکه اشک در چشمانم خشک شد و دیگر اشکی برایم نماند .

... تا اینکه در روز سوم ورودمان به بغداد ، صبح هنگام حوالی ساعت نه حشمت به دنبال ما آمد تا ما را به پایگاه ( مقر سازمان ) ببرد او وقتی چشمان پف کرده مرا دید گفت : چرا ناراحتی ، من دیگه چیزی به او نگفتم چون مطمئن بودم او قادر به درک احساسات مادرانه من نیست و زندگی در تشکیلاتی تروریستی و حرفه ای از او موجودی بیجان و بیروح ساخته بود. در پایگاه فرم های مخصوص را به ما دادند تا پر کنیم فرم ها در رابطه با ضوابط و مقررات ارتش به اصطلاح آزادی بخش بود پس از پر کردن فر م ها ، از من و همسرم خواستند تا آنها را امضاء کنیم . سپس برایمان نوارهای ویدیوی ریاست جمهوری مریم را گذاشتند . پس از مشاهده نوارهای ویدیویی که دو روز طول کشید مرا وادار کردند تعهد نامه ای را امضاء کنم که متن آن عبارت بود از اینکه من داوطلبانه سعید را به سازمان تحویل می دهم تا به ایران بفرستند. پس از امضای برگه ، حشمت به ما گفت حدود هیجده سال است در ارتش بسر می برد و از مزایای زندگی در ارتش برایم حرف ها زد . به او گفتم : باور نمی کنم شما این همه سال در اینجا باشید ، حشمت برای اینکه مرا مجاب کند تا در عراق بمانم و به آنها بپیوندم حدود پنج الی شش نفر از زنانی را که در مقر بود پیش ما آورد و آنها شرح حال و بیوگرافی خودشان را برای من و همسرم توضیح دادند. فردای آن روز چون می دانستم سعید را از من جدا می کنند بی اختیار گریه می کردم . در مقر سازمان در بغداد ، همسرم آرام نیز بسیار ناراحت بود او در گوشه ای از حیاط مقر روی زمین نشسته بود و پی در پی سیگار می کشید . سعید نیز خیلی بیقراری می کرد و گریه و زاری . انگار می دانست چه سرنوشت شومی برای او و ما پیش خواهد آمد و چگونه خانواده ای و عشقی و دوست داشتنی را در عرض یکی دو سال مبدل به نفرت و کینه و سیه روزی خواهند کرد و او برای ده سال از محبت مادری و برای همیشه از آغوش پدر محروم خواهد ماند . واقعا رهبران سازمان در مقابل وجدانی که بر سرشان خیمه زده است چگونه رهایی خواهند یافت. من تصور می کنم در همین دنیا رهبران سازمان در جهنم سوزان درونشان می سوزند و خاکستر می شوند. آیا تلاشی کانون خانواده من و صدها خانواده دیگر عذاب همیشگی را در این دنیا و آخرت برای آنها نخواهد داشت؟ برای محروم نمودن فرزند بیگناهم از محبت مادری و پدری چه پاسخی برای خدا و وجدانشان دارند؟

من نیز در آن شرایط همانند همسرم حال و روزی نداشتم انگار گیج و در کما بودم نمی توانم آن لحظات سخت را توصیف کنم ، توصیف کردنی نیست تا اینکه دو نفر از افراد سازمان با لندکروز سفید رنگی به مقر وارد شدند و سعید را از ما گرفتند و بردند . دو ساعت بعد از اینکه سعید را از ما جدا کردند من و آرام را علیرغم میل باطنی به اشرف انتقال دادند .

ورود به قرارگاه اشرف واقع در بیابان خالص

در اولین روز اردیبهشت ماه سال هفتاد و شش وارد قرارگاه اشرف شدیم.

هنگام ورود به پذیرش در حوالی اسکان ما را به پذیرش زنان بردند ، پذیرش مردان پانصد متر با ما فاصله داشت . اسکان نام محلی در قرارگاه بود که خانواده ها در آنجا زندگی می کردند در ورودی پذیرش ما را از هم جدا کرده و مرا به پذیرش زنان و آرام را به پذیرش مردان منتقل کردند . در هنگام جدایی چشمان آرام پر از اشک شد و گریه کرد من قبل از جدایی انگشتری را که در دستم بود به آرام دادم و به او گفتم : انگشتری را به یادگار نگه دارد . او نیز متقابلا عکسی از خودش را به من داد .

ورود به پذیرش : در ابتدای ورودم به پذیرش زنی به نام شیرین (از اهالی روستاهای استان فارس) چهل و پنج ساله به نظر می آمد و تا این اواخر که در اشرف اقامت داشتم او در پذیرش زنان مسئولیت هایی داشت ، تحویلم گرفت ، پس از اینکه مرا مورد بازرسی بدنی قرار داد ، وسایل شخصی ام را از دستم گرفت و گفت : پس از بازرسی کامل به تو تحویل می دهم و بعد به اتفاق به آسایشگاه رفتیم . آسایشگاه ما پانزده نفر ظرفیت داشت ، تخت های آسایشگاه دو طبقه و با نظم خاصی در کنار دیوارها چیده شده بود. . آسایشگاه دارای حمام و سرویس بهداشتی نیز بود . شیرین مرا به بچه ها معرفی کرد . سپس به اتاق فرمانده پذیرش رفتیم و مرا به معصومه پیر هادی فرمانده پذیرش معرفی کرد ، معصومه ترک زبان و تقریبا میانسال بود . شیرین ادبی فرمانده آسایشگاه ما و عقت حداد نیز فرمانده دسته بود . به من گفتند لباس فرم ارتش را بپوشم و شب هنگام نباید با لباس عادی به سالن غذاخوری بروم و بایستی با لباس فرم ارتش در غذاخوری حاضر شوم آنها چون حال و روز زار مرا به خاطر جدایی از سعید متوجه شده بودند و اینکه خیلی ناراحت هستم ، برای خشکاندن احساسات و عواطف مادرانه ام ، به بهانه ورودم به ارتش دو بار مراسم جشن گرفتند . در اولین شب ورودم به پذیرش در آسایشگاه در حالی که روی تختم دراز کشیده بودم و قلبم به سختی می تپید ، پس از خاموشی بشدت گریه کردم و چون یکی از افراد آسایشگاه متوجه این موضوع شد جهت چاپلوسی و تملق گویی گزارش مرا به مسئول آسایشگاه شیرین ادبی داد .

ساعت پنج و نیم صبح از خواب بیدارمان کردند ( بیدار باش زدند ) برای من خیلی سخت بود در این ساعت از صبح از خواب بر خیزم ، چون عادت نکرده بودم . پس از اینکه کارهای انفرادی مان را انجام دادیم به کار جمعی پرداختیم که عبارت بود از تمیز کردن دستشویی ها ، محوطه ، جارو زدن آسایگاه و ... سپس ما را به کلاس رزم انفرادی بردند . افراد کلاس ما را هفت نفر به اسامی1- لیدا نظری ( کرد – ساله21) .2- سوسن قبادی ( کرد – ساله17) . 3- ندا حسنی ( 25 ساله ) او اواخر سال 75 از کانادا به به اشرف منتقل شده بود و پدر و مادرش در کانادا اقامت داشتند او همان دختری ست که قربانی آزادی مریم از زندان پاریس شد تا به دستور و القائات تشکیلات خود را بسوزاند و مریم آزاد گردد معامله خوبی ست سوزاندن یک انسان در برابر آزادی مریم از زندان . این ماجرای تلخ و شرم آور مرا یاد اتفاقات تاریخی میاندازد که انسانها را قربانی می کردند تا خدایان زمینی در آرامش بزیند. پدر و مادر ندا حسنی هوادار سازمان بودند .4- لادن بادیانی( 20 ساله) او ابتدا از ایران به سوئد رفت و پس از سه سال اقامت در سوئد به عراق منتقل شد . لادن سال هشتاد در یکی از عملیات ها به اتفاق فهیمه صادقی و زهره فخر در عملیاتی تروریستی در ایران کشته شد .5- لیلا احمری ( 17 ساله ) او را نیز رابطین سازمان از کشور سوئد به اشرف منتقل می کنند. سازمان لیلا احمری را پس از ندا حسنی و به همراه خواهرش به فرانسه فرستاد .6- مرضیه سلطان آبادی (35 ساله ) را از هلند به اشرف فرستاده بودند . او دارای همسر و دوتا دختر بود و بعدها همسرش را نیز وادار کردند که به اشرف بیاید. فکر کنم دو سال پیش بچه های وی را از هلند به اشرف برای ملاقات پدر و مادرش آوردند تا زمینه ذهنی انتقال آنها را به اشرف جهت عملیات تروریستی فراهم کنند.

کلاس آموزش رزم انفرادی که صبح ها ترتیب می دادند دو ، سه ساعتی طول می کشید آموزش کلاش و نظام جمع نیز قسمتی از آموزشمان بود که باید می گذراندیم. مربی آموزش رزم انفرادی ما شیرین ادبی مسئول آسایشگاهمان بود .

بعدازظهر ها از ساعت سه تا پنج و نیم عصر به کلاس ایدئولوژی می رفتیم و بعداز آن ورزشی دسته جمعی شروع می شد . مسئول کلاس ایدئولوژی ما مردی چشم آبی بود که نامش در خاطرم نیست . به خاطر اینکه ذهنم درگیر فرزندم سعید و همسرم بود ، همیشه در کوئییز و امتحانات کلاس ، نمره پایین می گرفتم.

دو هفته از اقامتم در پذیرش سپری شد در یکی از روزها به معصومه پیرهادی گفتم خیلی دلم برای همسرم آرام تنگ شده است و دوست دارم با او ملاقات کنم معصومه پیر هادی که حس زنانه ای در او باقی نمانده بود و از عواطف زنانه هیچ ردی در گفتار و رفتارش محسوس نبود با سردی خاصی گفت : " من تعجب می کنم که شما این حرف را می زنید زیرا شما از همسرت جدا شدی و باید فکر او را از سرت خارج کنی و در مناسبات سازمان از این حرف ها و تمایلات خبری نیست سعی کن این نوع افکار و تصورات منفی و متناقض را از خود دور کنی. " اما من با اصرار و التماس از او خواستم تا زمانی برای دیدار من و آرام تعیین کند حتی اگر دو دقیقه باشد. و خیلی برخواسته ام تاکید کردم تا اینکه معصومه گفت : " مهم نیست فقط یکبار اجازه به تو می دهم که همسرت را ببینی به شرط آن که هیچکدام از افراد پذیرش متوجه این ملاقات نشوند. " به او تعهد دادم تا افراد دیگر پذیرش را از این جریان آگاه نسازم.

تا اینکه روز موعود وقتی همه افراد پذیرش به کلاس رفتند ، آرام را به پذیرش ما آوردند و در اتاقی جا دادند ، سپس مرا به پیش او بردند . آرام خیلی ناراحت بود و از اینکه چنین سرنوشتی پیدا کرده ایم حال و روز خوشی نداشت. کمی در مورد کارهای روزمره با هم صحبت کردیم پس از نیم ساعت معصومه پیرهادی به اتاق آمد و گفت: وقت ملاقات تمام شده است . در هنگام خداحافظی از آرام پرسیدم از سعید چه خبر دارد ؟ آرام گفت هنوز خبر خاصی از فرزندمان ندارم. یک هفته پس از دیدار من و آرام و پس از مشاهده نوارهای ده روزه موسوم به ریاست جمهوری ، پروین فرهمند که آن موقع چهل و پنج ساله به نظر می رسید و در پذیرش زنان مسئولیت داشت ، ساعت نه شب پس از خوردن شام به کلاس آموزش ما آمد و مرا به یکی از اتاق ها برد و گفت چون کلاس ده روزه را تمام کردی باید این طلاق نامه را امضاء کنی اصلا من نمی دانستم داستان از چه قرار است ؟ و نوارهای ده روزه چه بود ، چون خیلی از این داستان سر در نمی آوردم و مسئولین پذیرش نیز با صراحت به من نگفته بودند که منظور از وادار کردن من برای تماشای فیلم مذکور چبه؟ من در حالی به این بحث ها گوش می دادم که در حال و هوای خاص خودم بودم ، بیقرار و بسیار اندوهگین به علت غم از دست دادن همسر و فرزندم .

\اما آن شب به خصوص پروین دست بردار نبود و می خواست هر طوری شده مرا مجاب کند که برگه طلاق نامه را امضاء کنم و برای همیشه از همسرم جدا شده و او را از یاد ببرم. خیلی در برابر پروین مقاومت کردم اما مشخص بود که او برای خرد و تحقیر کردن من حاضر بود هر کاری بکند و تمایلات و احساس درونی من برای او ابدا مهم نبود و به قولی حس مرا درک نمی کرد. چون پروین نه یک زن که فردی تشکیلاتی و مطیع سر سخت سازمان بود و اینگونه تربیت شده بود و شاید خودش نمی دانست که چگونه احساست مادرانه و زنانه او را پایمال کرده اند و فردیت او را از بین برده اند. فشار روانی و ذهنی بر من از سوی پروین تا ساعت دو و نیم شب ادامه داشت و من همچنان از پذیرفتن خواسته او مبنی بر امضاء برگه طلاق نامه خود داری می کردم اما بیکباره در حالتی از نا امیدی و خستگی روحی و روانی مفرط از پا در آمدم و برای فرار از این همه فشار روحی و روانی به پروین گفتم برگه را امضاء می کنم. بله ، متاسفانه در نهایت ، به علت خستگی مفرط و فشار روانی شدیدی که پروین بر من وارد کرد من طلاق نامه را امضاء کردم اما با همه این فشارها حین امضاء طلاق نامه به خودم قول دادم که هیچوقت آرام را از ذهن و دلم خارج نکنم و تمامی امضاهایی که در این رابطه از من گرفتند اجباری و فرمایشی بود و بر خلاف میل و اراده من ، زیرا در آن لحظات سخت و تلخ و غم انگیز ، بسیار پریشان خاطر و افسرده بودم ، وضع روحی مناسبی نداشتم و صرفا برای اینکه فرهمند را از خودم جدا کنم و از شر او خلاص شوم ، طلاق نامه را امضاء کردم . شب ها در محوطه پذیرش معمولا قدم می زدم و با خودم فکر می کردم ، معصومه پیرهادی سعی داشت به خیال خام خودش چالش های روحی و ذهنی مرا از بین ببرد اما من همچنان در چالش ها و درگیری های ذهنی و روانی ام غوطه ور بودم و سخنان و توجیهات معصومه تاثیری بر روحیه ام نداشت . تا اینکه پس از پنج ماه که از مدت ورودمان به قرارگاه اشرف می گذشت آرام طبق ادعای مسئولین پذیرش درخواست ملاقات داد و مرا به پذیرش مردان برای ملاقات با آرام بردند. آرام در ملاقات به من گفت : نگران سعید نباش ، سعید را به ایران بردند و عکس های سعید و خودش را به من داد و گفت این عکس ها را به هیچکس نشان نده زیرا مسئولین اشرف از دستت می گیرند و شما را مورد آزار و اذیت قرار می دهند . او در تمام زمان ملاقات به طرز سوزناکی گریه می کرد . به او گفتم برگه طلاقنامه ای را به من نشان دادند تا امضاء کنم ولی من آنرا به اجبار امضاء کردم و او را دوست دارم و هیچوقت از او جدا نمی شوم . آرام در این ملاقات آنقدر ناراحت بود که نتوانست زیاد حرف بزند زمان در نظر گرفته شده نیز برای ملاقات ما بسیار کم و در حدود ده دقیقه بود

روزهای سرنوشت ساز جنگ امریکا و عراق

سیما باقرزاده نیز با من در باره ی خواسته ام مبنی بر جابجایی و تغییر یگانم صحبت کرد تا تجدید نظر کنم ولی به هیچوجه زیر بار نرفتم و به حرف سیما نیز گوش نکردم . همچنان روی انتقال از یگانم پافشاری کردم. به این فکر می کردم اگر در یگان توپخانه نباشم ، شاید امکان خروجم از اشرف فراهم شود . فرماندهان بهانه می آوردند و می گفتند شما هم از لحاظ شرایط جسمی و هم از نظر آموزش در شرایط ایده آلی قرار داری نمی توانیم تو را به یگان دیگری منتقل کنیم و به وجودت شدیدا در همین یگان نیاز داریم. برای اینکه بهانه آنها را خنثی کنم تصمیم گرفتم مرحله به مرحله پیش بروم شاید روزنه ای به بیرون از اشرف بیابم. باید خیلی زیرکانه و با حوصله و تدبیر قدم های بعدی را بر می داشتم. به این خاطر سعی کردم به هر طریقی که امکانش باشد از یگان توپخانه خارج بشوم تا شاید مهمترین بهانه فرماندهان را از آنها بگیرم. به خودم می گفتم باید خودم را از اینجا و از بین اینها رها کنم و پیش پسرم سعید برگردم چون آرزو داشتم یک بار دیگر سعید را ببینم و از خدا می خواستم یکبار فرصت درآغوش کشیدن سعید را به من بدهد و آنگاه بمیرم .

زمان به تندی می گذشت افراد روزها برای نبرد زرهی ها و سلاحها را آماده می کردند چرخهای نو برای کاسکاولها می انداختند روکش نو برای زرهی ها می دوختند و آماده سازی توپها و ... همچنان شبانه روز ادامه داشت.

سلاحها و زرهی ها را تعمیر و آنها را عملیاتی می کردیم ، برای زرهی ها آشیانه در بیابان درست کرده بودند بعد از آماده شدن و مهمات گیری و سوخت گیری ، ادوات و نفربرها و ... را در آشیانه گذاشتند و استتار کردند تا با هواپیما دیده نشوند . زرهی ها را پر از مهمات کردیم . تمام مهمات را که در سوله ها بود بیرون آوردیم و آنها را جداگانه قسمت به قسمت در نقاط سوق الجیشی پراکنده کردیم تا از درب خروجی محل استقرار قرارگاه که زرهی ها را بیرون می برند از همانجا خودروها را هم مهمات گیری کنند و کار سهل شود .

تعدادی کارگر عراقی برای کمک به ما آورده بودند شبانه مهماتها را جابجا می کردیم تا با هواپیما یا ماهواره نیز دیده نشود مرا هم برای این جابجایی انتخاب کرده بودند فرماندهان معتقد بودند چون من راننده مطمئن و خوبی هستم باید در اینکار مشارکت کنم. فرمانده ام در یکی از روزها به من گفت: " راننده آیفا را بردار برو برای بارگیری مهمات . مدتی در جابجایی مهمات از ابتدای شب تا اوایل صبح شرکت مستقیم داشتم.

بعد از اینکه ترتیب کارها را دادیم از قسمت فرماندهی پیام آمد کلیه وسایل فردی خود را آماده کرده برای مدتی به حمرین خارج از قرارگاه برویم . چادر و مواد غذایی و حتی آشپزخانه را هم به آنجا منتقل کردند . هر یگان در حمرین برای خودش چادر مستقل داشت .

برادرها را شبانه حمرین برده بودند که با لودر و ... زمین را کنده و سنگر جمعی درست کردند و چادر ها را نیز همانجا نصب کردند ما شبانه و در تاریکی مطلق به طرف مقرات خواهران حرکت کردیم من راننده آیفا بودم و به آیفا حمام صحرایی وصل بود . داخل حمام پر بود از چوب که می خواستند سنگر درست کنند .

اواخر اسفندماه سال 81 از اشرف خارج شدیم . عید 82 را در همان مقر خودمان در حمرین بودیم و همانجا مراسم عید نوروز را برگزار کردیم. بعد از چند روز خبر آمد که ابراهیم ذاکری مسئول کمیسیون امنیت و ضد تروریسم شورای ملی مقاومت به علت بیماری سرطان مرده است . به این خاطر ابراهیم را برای درمان به خارج از عراق بردند اما در خارج مرد . برای اینکه خبر مرگ ذاکری را به ما بدهند ابتدا همه افراد قرارگاه ما را جمع کردند و گفتند نگون فنگ کنید و بعد فائزه محبت کار خبر فوت ذاکری را به ما گفت.

سپس همه افراد یگان های خواهران به پیش فرخنده ذاکری رفتند و به او تسلیت گفتند .یادم میاد قبل از اینکه ما به منطقه حمرین برویم ابراهیم ذاکری به مقرمان آمد و نشست توجیهی گذاشت که گفته های وی یادم نیست زیرا من به علت پیدا کردن زاویه با سازمان به نشست نرفتم و در آسایشگاه خوابیده بودم.

بعد از اینکه چند روز از استقرار ما در محل جدیدمان گذشته بود فائزه به مقر آمد و گفت باید چند روز دیگر اینجا را ترک کنید و کاملا آماده باشید زیرا هواپیماهای امریکایی مقر برادران را که کمی با مقر شما فاصله داشت را زده اند و تعدادی کشته و زخمی شدند. به همین دلیل تصمیم گرفته شد افراد قرارگاه ما محل استقرارشان را ترک کنند . اما یک روز بعد فائزه گفت همه خواهرها آماده باشند زیرا حالا موقعیت مناسب برای جنگ است و به ما گفت با زرهی ها و سایر ادوات نظامی به طرف دشمن حرکت کنید ، همه خوشحال شدند .

بچه های جدید هم که از اروپا و سایر نقاط آمده بودند ، با سرعت به آنها آموزش نظامی می دادند تا از سایرین عقب نمانند و در جنگ شرکت کنند.

اما در میان ناباوری همه ، به قرارگاه اشرف برگشتیم ولی داخل اشرف نرفتیم و همانجا نزدیک روستای کنار قرارگاه اشرف که مرفوع نام داشت ، مستقر شدیم. بچه ها سر و وضع آشفته ای داشتند. یکماه می شد کسی حمام نرفته بود .

فرماندهان می گفتند باید موضوع استتارتان حل شود و هواپیماهایی که بالای سرتان هستند به شما دید نداشته باشند در همان حوالی دستور دادند در دسته های دو یا سه نفری پراکنده شویم. در حدود دو یا سه هفته همان اطراف ماندیم . در همان روزها تعدادی از اهالی روستا به پیش ما آمده و گفتند : چرا اینجا آمدید هواپیماها شما را می بینند و بچه های ما را به اشتباه می زنند ، از اینجا بروید . فرمانده مقر ما برای آرام کردن آنها به دروغ گفت : ما به زودی محل را ترک می کنیم . اما روستائیها چون متوجه شدند ما قصد ترک کردن محل استقرارمان را نداریم چندین بار به فرماندهان ما مراجعه کردند و خواسته خود را بر ترک محل گوشزد کردند و اصرار داشتند کمی از منطقه دور شویم

...........................................................................................................................................

07.02.2009

هر کس مي خواند به پنج نفر خبر دهد

شيرين عبادي

مقاومت زنان ايراني در مقابل لايحه موسوم به "حمايت از خانواده" و ناکامي نسبي محافظه کاران در تحميل محدوديت ‏هاي باز هم بيشتر بر آنان پس از دواج، مدافعان قوانين ضد زن را به در پيش گرفتن ترفندي جديد سوق داده است. ترفند ‏جديد عبارت است از تلاش براي "فريب دادن قانوني" زنان در هنگام ازدواج، از طريق ايجاد تغييري کوچک ولي ‏تعيين کننده در عقدنامه ها. اين کار با عوض کردن يک کلمه عربي (عند المطالبه) با يک کلمه عربي ديگر (عند ‏الاستطاعه) در سندهاي ازدواج صورت گرفته، در شرايطي که احتمالاً اکثريت بسيار بالاي دختران، نه تنها متوجه اين ‏تغيير نمي شوند، که در صورت متوجه شدن نيز از الزامات حقوقي سنگين کلمه جديد آگاه نيستند، و شايد بسياري از ‏آنان اساساً معني کلمه فوق را نيز ندانند.‏

لازم به توضيح است که از حدود 70 سال پيش، در قباله هاي ازدواج در ايران، ميزان مشخص "مهريه" ذکر و تأکيد ‏مي شده که اين مهريه، "عندالمطالبه" قابل پرداخت است. يعني، هر زمان که عروس مهريه خود را مطالبه کند، ولو ‏بلافاصله پس از ازدواج، داماد موظف است آن را به وي پرداخت نمايد. وجود اين بند در قباله ازدواج و امضاي قباله ‏توسط عروس و داماد، براي زنان بسيار مهم بود. چرا که در صورت ناموفق بودن ازدواج، براي آنان امکاني – ولو ‏جزئي - را براي پايان دادن به زندگي مشترک فراهم مي آورد. ‏

مي دانيم که طبق قوانين ايران، حق طلاق با مرد است و زن، در صورت تقاضاي جدايي، جز با طي مراحل بسيار ‏دشوار براي اثبات بدرفتاري شديد همسر يا مبتلا بودن وي به مشکلات مهم رواني يا جسمي، امکان جدايي از شوهرخود ‏را ندارد. مراحلي که طي آنها به قدري سخت است که بخش بسيار بزرگي از زناني که قادربه زندگي با شوهر خود ‏نيستند، به ناچار مجبور مي شوند تا ساليان دراز و بلکه تا پايان عمر، به زندگي سخت با همسر ناسازگار ادامه دهند. در ‏چنين شرايط حقوقي تبعيض آميزي، تنها امکاني که تاکنون براي بسياري از زنان براي رهايي از زندگي مشترک دشوار ‏وجود داشته، عبارت بوده از مطالبه مهريه خود. بدين معني که زن، با توجه به "عندالمطالبه" بودن مهريه در قباله هاي ‏ازدواج، مي توانست براي الزام شوهر به پرداخت مهريه خود به دادگاه مراجعه کند و در صورتي که وي قادر به اين ‏کار نبود، زن قادر بود در قبال صرف نظر کردن از دريافت مهريه، شوهر را راضي يا مجبور به طلاق کند (عبارت ‏معروف: "مهرم حلال، جانم آزاد"). البته حتي اين شيوه هم، براي بسياري از زناني که به دلايل مختلف مايل به شکايت ‏از همسر براي دريافت مهريه نبودند يا از اين کار مي ترسيدند، راه حلي براي رهايي از يک زندگي مشترک سخت ‏محسوب نمي شد. اما در هر حال، روش ذکر شده براي بخش قابل توجهي از زناني که از زندگي مشترک خود ناراضي ‏و فاقد حق طلاق بودند، تنها راه ممکن براي رها شدن از همسر محسوب مي شد. به بيان ساده، "عندالمطالبه" بودن ‏مهريه، تنها امکاني بود که زنان مي توانستند، در فقدان حق طلاق، براي جدا شدن از شوهر خود مورد استفاده قرار ‏دهند.‏

متاسفانه، تغييري که اخيراً در قباله هاي ازدواج داده شده، همين امکان و حق اندک را نيز از زنان سلب کرده است. در ‏قباله هاي جديد، پس از ذکر ميزان مهريه، ذکر مي شود که اين مهريه، "عندالاستطاعه" (به جاي "عندالمطالبه" که قبلاً ‏وجود داشت) از سوي مرد به زن پرداخت مي شود. اين بدان معني است که شوهر، بر خلاف سابق که "هر زمان که ‏زن مي خواست" بايد مهريه او را مي داد، اکنون بايد "هر زمان که امکانش را داشت" مهريه را پرداخت نمايد. يعني ‏اگر زني از همسر خود متنفر بوده و امکان ادامه زندگي با وي را نداشته باشد، نه تنها از حق طلاق گرفتن برخوردار ‏نخواهد بود، که حتي با مراجعه به دادگاه و مطالبه مهريه خود نيز امکان جدايي از شوهر را نخواهد داشت. چرا که ‏شوهر مي تواند به دادگاه عنوان نمايد که استطاعت يا امکان پرداخت مهريه را ندارد. اين شيوه، به ويژه در شرايطي که ‏وضعيت اقتصادي اقشار وسيعي از جامعه دشوار است و اکثر مردان مي توانند با استناد به دلايل مختلف اثبات کنند يا ‏مدعي شوند که امکان پرداختن مهريه همسر خود را ندارند، امکان ايده آلي را براي مردان بدرفتاري فراهم مي کند که ‏مايلند به زور همسر درمانده را مجبور به ادامه زندگي مشترک نمايند.‏

با توجه به سخت تر شدن شرايط براي زنان پس از ازدواج به ترتيبي که شرح داده شد، آيا تمام آنچه گفته شد بدان ‏معناست که زنان ايراني، در پي تغيير هدف داري که در قباله هاي ازدواج به وجود آمده ديگر هرگز امکان استفاده از ‏اهرم "مهريه" براي دستيابي به حق طلاق را نخواهند داشت؟ ‏

بايد گفت که اين امکان، هنوز کاملاً از بين نرفته، اگر چه استفاده از آن، بسيار دشوار تر از گذشته شده است. به هر ‏تقدير، حتي در شرايط جديد، دختران در هنگام ازدواج مي توانند با هوشياري و پافشاري بر حقوقشان، جلوي از بين ‏رفتن حداقل امکانات خود براي طلاق را بگيرند. براي اين کار، لازم است که دختران در هنگام ثبت ازدواج، خواستار ‏آن شوند که در قباله آنها جمله اي به صورت دستنويس اضافه شود که تصريح کند مهريه زن بايد "عندالمطالبه" به وي ‏پرداخت گردد. درج اين شرط ضمن عقد در قباله و امضاي آن توسط زوجين، اين امکان را براي زن فراهم مي کند که ‏در صورت قادر نبودن به ادامه زندگي با همسر، با مراجعه به دادگاه خواستار پرداخت مهريه از سوي همسر شود. به ‏اين ترتيب در صورت ناتواني شوهر براي پرداخت مهريه، زن کماکان مي تواند با صرف نظر کردن از دريافت ‏مهريه، از همسر خود جدا شود.‏

راه حل فوق، البته مستلزم پافشاري خانم ها در هنگام ازدواج براي متقاعد کردن همسر آينده به امضاي شرط ضمن عقد ‏فوق است که همواره آسان يا ممکن نخواهد بود. ولي قطعاً، در بسياري از موارد دختران در لحظه ازدواج، و در ‏هنگامي که هنوز هيچ مشکلي ميان زوجين وجود ندارد و ازدواجي نيز صورت نگرفته تا در پي آن حق طلاق از دختر ‏گرفته شود، مي توانند با استفاده از روش توصيه شده، حقوقي حداقل را براي خود تأمين نمايند.‏

در اينجا، البته سوالي مهم جلوه گر مي شود و آن اينکه چند درصد از دختران نسبت به تغيير کوچک ايجاد شده در قباله ‏هاي ازدواج، تبعات بزرگ اين تغيير و شيوه مقابله با آن آگاهي دارند؟ منطقا اين درصد، خيلي بزرگ نيست.‏

بنابراين، به نظر مي رسد گذشته از فعاليت هاي درازمدت فعالان حقوق زنان، که مي کوشند با قوانين و مقررات ‏تبعيض آميز در بعد کلان مقابله کنند، لازم است که هر زن (و البته هر مرد برابري طلبي) تلاش خود را براي آگاه ‏کردن ديگران از شرايط جديدي که در لحظه ازدواج بر دختران تحميل مي شود، و نيز راه هاي مقابله با تضييعات ‏جديد، به کار گيرد.‏

در همين ارتباط، پيشنهاد و درخواست مشخص من اين است که هر کس اين نوشته را مي خواند آن را براي پنج زن از ‏بستگان و آشنايان خود توضيح دهد. بياييد هر کدام از ما، بکوشيم حداقل براي پنج زن ايراني توضيح دهيم که در قباله ‏هاي ازدواج، چه تغييري ايجاد شده، اين تغيير مي تواند پس از ازدواج چه بلايي بر سر دختران بياورد، و چگونه مي ‏توان تأثير آن را باطل کرد.‏

اين، حداقل کاري است که در مقابل اقدام جديد مخالفان سرسخت و مصمم برابري حقوق زن و مرد، از عهده کساني که ‏به سرنوشت خود يا دختران و خواهران خود و ديگران اهميت مي دهند، قابل انجام است.‏

برگرفته از روزآنلاین

.........................................................................................................................................................................................